20-letnie zwolnienie podatkowe w Turcji – nowe możliwości dla zagranicznych inwestorów, przedsiębiorców i rezydentów podatkowych

Turcja wprowadziła nowe rozwiązania podatkowe, które mogą mieć istotne znaczenie dla zagranicznych inwestorów, przedsiębiorców, osób fizycznych planujących przeniesienie rezydencji podatkowej do Turcji oraz międzynarodowych grup kapitałowych.

Największe zainteresowanie budzi przede wszystkim 20-letnie zwolnienie z podatku dochodowego od dochodów uzyskiwanych za granicą. Jest to rozwiązanie, które może istotnie zwiększyć atrakcyjność Turcji jako kraju relokacji podatkowej, centrum zarządzania majątkiem, miejsca prowadzenia działalności międzynarodowej lub lokalizacji dla osób posiadających dochody poza Turcją.

Jednocześnie należy wyraźnie podkreślić: nie jest to ogólne zwolnienie podatkowe dla wszystkich firm zagranicznych w Turcji. Regulacja dotycząca 20-letniego zwolnienia odnosi się przede wszystkim do osób fizycznych, które stają się rezydentami podatkowymi Turcji i spełniają warunki przewidziane w przepisach.

Dla osób prawnych, czyli spółek, przewidziano odrębne mechanizmy preferencyjne, w tym m.in. możliwość skorzystania z istotnych odliczeń podatkowych w przypadku określonych modeli handlu międzynarodowego oraz działalności kwalifikowanych centrów usług.

Podstawa prawna nowych regulacji

Podstawą nowych rozwiązań jest ustawa nr 7582 o zmianie niektórych ustaw podatkowych, która wprowadziła istotne zmiany m.in. do:

• ustawy nr 193 o podatku dochodowym od osób fizycznych,

• ustawy nr 5520 o podatku dochodowym od osób prawnych,

• przepisów dotyczących podatku od spadków i darowizn,

• regulacji dotyczących wybranych zachęt inwestycyjnych.

  
  

Najważniejszą regulacją dla osób fizycznych jest nowy art. mükerrer 20/D tureckiej ustawy o podatku dochodowym, czyli Gelir Vergisi Kanunu.

To właśnie ten przepis przewiduje 20-letnie zwolnienie z podatku dochodowego od określonych dochodów uzyskiwanych poza Turcją.

Na czym polega 20-letnie zwolnienie podatkowe?

Zgodnie z nową regulacją, osoby fizyczne, które zostaną uznane za rezydentów podatkowych Turcji, mogą korzystać ze zwolnienia z tureckiego podatku dochodowego od dochodów i przychodów uzyskanych poza Turcją przez okres 20 lat.

W praktyce oznacza to, że osoba spełniająca warunki ustawowe może nie płacić w Turcji podatku dochodowego od określonych dochodów zagranicznych, takich jak np.:

• dochody z działalności prowadzonej za granicą,

• dochody kapitałowe uzyskiwane poza Turcją,

• dywidendy zagraniczne,

• odsetki zagraniczne,

• zyski ze sprzedaży aktywów za granicą,

• przychody z najmu nieruchomości położonych poza Turcją,

• inne dochody zagraniczne, jeżeli spełniają warunki objęcia zwolnieniem.

Należy jednak każdorazowo analizować źródło dochodu, strukturę prawną, miejsce powstania przychodu oraz umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.

Kto może skorzystać ze zwolnienia?

Zwolnienie jest skierowane do osób fizycznych, które:

1. stają się rezydentami podatkowymi Turcji,

2. przed uzyskaniem statusu rezydenta podatkowego Turcji, w ostatnich trzech latach kalendarzowych nie posiadały miejsca zamieszkania w Turcji,

3. w ostatnich trzech latach kalendarzowych nie były podatnikami w Turcji,

4. uzyskują dochody poza Turcją,

5. spełnią wymogi formalne związane z ubieganiem się o zastosowanie zwolnienia.

To bardzo ważne, ponieważ samo zamieszkanie w Turcji lub uzyskanie obywatelstwa tureckiego nie oznacza automatycznie prawa do skorzystania z tego zwolnienia.

Kluczowe znaczenie ma prawidłowe ustalenie rezydencji podatkowej oraz wcześniejszej sytuacji podatkowej danej osoby.

Rezydencja podatkowa w Turcji

Dla zastosowania zwolnienia istotne jest ustalenie, czy dana osoba jest uznawana za rezydenta podatkowego Turcji.

Co do zasady, w tureckim prawie podatkowym znaczenie mają m.in.:

• miejsce zamieszkania,

• faktyczne centrum interesów życiowych,

• długość pobytu w Turcji,

• powiązania osobiste i gospodarcze,

• sposób korzystania z nieruchomości,

• źródła dochodów,

• status administracyjny i pobytowy.

W praktyce nie wystarczy więc odpowiedzieć na pytanie, czy dana osoba posiada kartę pobytu albo obywatelstwo tureckie. Trzeba przeanalizować całą sytuację podatkową.

Dla zagranicznych inwestorów, przedsiębiorców i osób zamożnych szczególnie ważne jest wcześniejsze zaplanowanie momentu przeniesienia rezydencji podatkowej do Turcji.

Błąd na tym etapie może spowodować utratę prawa do preferencji albo powstanie ryzyka podatkowego w więcej niż jednym państwie.

Nie.

To jedna z najważniejszych kwestii.

20-letnie zwolnienie dotyczy dochodów uzyskanych poza Turcją.

Dochody uzyskiwane w Turcji nadal podlegają tureckiemu opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

Oznacza to, że zwolnieniem nie będą co do zasady objęte np.:

• dochody z pracy wykonywanej w Turcji,

• dochody z działalności gospodarczej prowadzonej w Turcji,

• dochody z najmu nieruchomości położonych w Turcji,

• dywidendy z tureckich spółek,

• dochody ze sprzedaży aktywów położonych w Turcji,

• inne dochody, których źródło znajduje się w Turcji.

Dlatego przed skorzystaniem ze zwolnienia trzeba dokładnie rozdzielić dochody zagraniczne od dochodów tureckich.

Czy trzeba składać deklarację podatkową?

Co do zasady, dochody objęte zwolnieniem nie są wykazywane w rocznej deklaracji podatkowej w Turcji.

Jeżeli jednak podatnik uzyskuje również inne dochody, które podlegają opodatkowaniu w Turcji, może być zobowiązany do złożenia deklaracji w odniesieniu do tych dochodów.

Istotne jest również to, że wydatki i koszty związane z dochodami objętymi zwolnieniem nie mogą być uwzględniane przy ustalaniu dochodów opodatkowanych w Turcji.

Dodatkowo podatki zapłacone za granicą od dochodów objętych zwolnieniem nie podlegają odliczeniu od tureckiego podatku dochodowego.

Ryzyko utraty zwolnienia

Jeżeli okaże się, że osoba korzystająca ze zwolnienia nie spełniała warunków ustawowych, tureckie organy podatkowe mogą uznać, że podatek został nienależnie niepobrany.

W praktyce może to prowadzić do:

• zaległości podatkowej,

• odsetek,

• sankcji,

• dodatkowej kontroli podatkowej,

• sporów z organami podatkowymi.

Dlatego przed skorzystaniem z 20-letniego zwolnienia konieczna jest analiza dokumentów, historii rezydencji podatkowej oraz źródeł dochodów.

Osoby prawne – czy firmy mogą korzystać z 20-letniego zwolnienia?

Tutaj trzeba być bardzo precyzyjnym. 20-letnie zwolnienie z art. mükerrer 20/D dotyczy osób fizycznych.

Nie oznacza to jednak, że spółki nie mogą korzystać z nowych preferencji podatkowych.

Dla osób prawnych przewidziano odrębne rozwiązania w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych.

Szczególnie istotne są preferencje dotyczące:

• handlu międzynarodowego,

• sprzedaży towarów kupionych za granicą i sprzedanych za granicą bez wprowadzania ich do Turcji,

• pośrednictwa w zagranicznych transakcjach towarowych,

• kwalifikowanych centrów usług,

• wybranych struktur działających w ramach İstanbul Finans Merkezi lub określonych obszarów inwestycyjnych.

Preferencje dla firm prowadzących handel międzynarodowy

Jedną z najważniejszych zmian dla spółek jest możliwość odliczenia 95% określonych dochodów uzyskanych z handlu międzynarodowego.

Dotyczy to w szczególności sytuacji, w której spółka:

• kupuje towary za granicą,

• nie wprowadza ich fizycznie do Turcji,

• sprzedaje je dalej za granicą,

• albo pośredniczy w zagranicznych transakcjach towarowych,

• a sprzedawca i nabywca towaru nie znajdują się w Turcji.

Warunkiem jest m.in. transfer uzyskanego dochodu do Turcji w terminie przewidzianym przepisami.

W określonych przypadkach, np. przy działalności w İstanbul Finans Merkezi lub wskazanych obszarach inwestycyjnych, preferencja może wynosić nawet 100%.

To rozwiązanie może mieć bardzo duże znaczenie dla firm, które chcą wykorzystać Turcję jako centrum zarządzania handlem międzynarodowym, ale niekoniecznie jako fizyczny punkt importu towaru.

Kwalifikowane centra usług

Drugim istotnym mechanizmem dla spółek są preferencje dla tzw. kwalifikowanych centrów usług.

W określonych przypadkach spółki prowadzące działalność jako kwalifikowane centra usług mogą korzystać z odliczenia 95% dochodów uzyskiwanych z zagranicy w ramach tej działalności.

W wybranych strukturach preferencja może wynosić 100%.

Co ważne, w przypadku kwalifikowanych centrów usług ustawodawca przewidział okres stosowania preferencji przez 20 okresów rozliczeniowych, liczonych od okresu, w którym centrum rozpoczęło działalność.

To rozwiązanie może być szczególnie interesujące dla międzynarodowych grup kapitałowych, które rozważają ulokowanie w Turcji funkcji zarządczych, usługowych, regionalnych lub operacyjnych.

Dla kogo nowe przepisy mogą być szczególnie korzystne?

Nowe regulacje mogą być interesujące dla:

• inwestorów zagranicznych,

• przedsiębiorców prowadzących działalność międzynarodową,

• osób fizycznych rozważających przeniesienie rezydencji podatkowej do Turcji,

• osób posiadających dochody z zagranicznych aktywów,

• właścicieli firm działających w kilku państwach,

• firm prowadzących handel towarowy poza Turcją,

• spółek planujących wykorzystać Turcję jako centrum zarządzania transakcjami,

• grup kapitałowych szukających regionalnego centrum usług,

• osób zainteresowanych relokacją majątku lub działalności do Turcji.

Najczęstszy błąd: uproszczenie tematu

Największym błędem jest założenie, że nowe przepisy oznaczają prostą zasadę:

„Przenoszę się do Turcji i przez 20 lat nie płacę podatku.”

To nie działa w ten sposób.

Zwolnienie ma określony zakres, konkretne warunki i ograniczenia.

Wymaga analizy:

• rezydencji podatkowej,

• historii podatkowej z ostatnich lat,

• źródeł dochodu,

• struktury majątku,

• miejsca prowadzenia działalności,

• umów o unikaniu podwójnego opodatkowania,

• obowiązków deklaracyjnych,

• ryzyk w państwie dotychczasowej rezydencji.

Podobnie w przypadku spółek — samo założenie firmy w Turcji nie oznacza automatycznego prawa do preferencji.

Trzeba prawidłowo zaprojektować model działalności.

Dlaczego analiza prawna jest konieczna?

Nowe tureckie regulacje podatkowe mogą być bardzo atrakcyjne, ale wymagają ostrożnego wdrożenia.

W praktyce przed podjęciem decyzji warto odpowiedzieć na kilka pytań:

• Czy dana osoba może zostać rezydentem podatkowym Turcji?

• Czy spełnia warunek braku wcześniejszej rezydencji lub obowiązków podatkowych w Turcji?

• Jakie dochody są dochodami zagranicznymi?

• Czy dochód nie będzie uznany za dochód turecki?

• Czy istnieje ryzyko opodatkowania w innym państwie?

• Czy spółka może skorzystać z preferencji dla handlu międzynarodowego?

• Czy działalność kwalifikuje się jako nitelikli hizmet merkezi?

• Czy dochody zostaną prawidłowo transferowane do Turcji?

• Czy księgowość i dokumentacja będą prowadzone w sposób pozwalający obronić preferencję przed organami podatkowymi?

Bez takiej analizy łatwo popełnić błąd, który może skutkować utratą preferencji podatkowych.

Obsługa prawna zagranicznych przedsiębiorców i inwestorów

JK Law & Consulting wspiera zagranicznych przedsiębiorców, inwestorów i osoby fizyczne w analizie możliwości skorzystania z nowych rozwiązań podatkowych w Turcji.

Pomagamy w szczególności przy:

• analizie rezydencji podatkowej,

• ocenie możliwości skorzystania z 20-letniego zwolnienia,

• analizie dochodów zagranicznych,

• planowaniu struktury prawnej i podatkowej,

• zakładaniu spółek w Turcji,

• analizie modeli handlu międzynarodowego,

• przygotowaniu działalności w Turcji,

• współpracy z doradcami podatkowymi i księgowymi,

• ocenie ryzyk prawnych i administracyjnych,

• przygotowaniu dokumentów i strategii wejścia na rynek turecki.

Podsumowanie

Nowe regulacje podatkowe w Turcji mogą być jednym z najważniejszych instrumentów przyciągania zagranicznych inwestorów, przedsiębiorców i osób fizycznych posiadających dochody międzynarodowe.

20-letnie zwolnienie podatkowe może być bardzo atrakcyjne, ale dotyczy określonej grupy osób fizycznych i wymaga spełnienia warunków ustawowych.

Dla spółek przewidziano inne mechanizmy, w tym preferencje dla handlu międzynarodowego i kwalifikowanych centrów usług.

Turcja może stać się korzystną jurysdykcją dla międzynarodowych struktur biznesowych i majątkowych, ale tylko wtedy, gdy model działania zostanie prawidłowo zaplanowany.

Jeżeli rozważają Państwo przeniesienie rezydencji podatkowej do Turcji, rozpoczęcie działalności gospodarczej w Turcji lub stworzenie międzynarodowej struktury handlowej, warto przeprowadzić analizę prawną przed podjęciem decyzji.

Profesjonalne przygotowanie na początku może zaoszczędzić znacznie więcej niż późniejsze rozwiązywanie problemów podatkowych, administracyjnych i prawnych.